Tổng quan bệnh trĩ là gì? Thông tin mọi người cần phải biết

Bệnh trĩ là một dạng bệnh lý phổ biến xảy ra ở vùng hậu môn trực tràng mà rất nhiều người bị mắc phải. Tuy nhiên, do mọi người còn thiếu kiến thức và sự hiểu biết về bệnh trĩ dẫn đến tâm lý chủ quan không hỗ trợ chữa trị hoặc áp dụng các biện pháp dân gian nên hiệu quả không cao, còn có nguy cơ gây ra biến chứng nguy hiểm. Bệnh trĩ nếu không hỗ trợ chữa trị kịp thời và đúng cách, có thể gây nhiễm trùng, hoại tử hậu môn. Ảnh hưởng nghiêm trọng đến chức năng đào thải của cơ quan này.
Bệnh trĩ là gì?

Các chuyên gia hậu môn trực tràng cho biết: bệnh trĩ là một bệnh lý hình thành ở vùng hậu môn do sự căng phồng và giãn quá mức của các tĩnh mạch trong lòng hậu môn.

Trĩ là bệnh lý phổ biến nhất trong số các bệnh thuộc về hậu môn trực tràng ở nước ta, với tỷ lệ người bị chiếm từ 35-50% dân số, theo số liệu thống kê của Hiệp Hội hậu môn trực tràng Việt Nam. 

Bệnh trĩ tuy không nguy hiểm trực tiếp đến tính mạng nhưng lại gây ra rất nhiều phiền toái cho người bệnh. Sự hình thành của búi trĩ khiến cho người bệnh luôn cảm thấy đau rát và khó chịu ở hậu môn, bất tiện trong sinh hoạt và công việc hàng ngày. Do đó, hiểu đúng về bệnh trĩ là gì sẽ giúp cho mọi người có biện pháp phòng ngừa và hỗ trợ chữa trị hiệu quả nếu không may bị mắc bệnh, để cải thiện chất lượng cuộc sống.
Phân loại các dạng bệnh trĩ thường gặp

Căn cứ vào vị trí hình thành và đặc điểm của bệnh trĩ, các chuyên gia hậu môn trực tràng đã phân loại bệnh trĩ thành 3 dạng cơ bản, gồm có:

– Trĩ nội: Là một dạng của bệnh trĩ hình thành phía trên đường lược trong ống hậu môn. Đường lược là đường hình răng cưa, ranh giới giữa lớp trong cùng (biểu mô) của hậu môn trực tràng. Do búi trĩ nội nằm sâu bên trong ống hậu môn nên ở giai đoạn sớm của bệnh, người bệnh không thể nhìn thấy được mà chỉ phát hiện thông qua biểu hiện đại tiện ra máu tươi kèm theo cảm giác đau rát và ngứa ngáy ở hậu môn.

– Trĩ ngoại: Là dạng bệnh trĩ hình thành phía dưới đường lược hậu môn trực tràng. Búi trĩ nằm bên dưới lớp da hậu môn. Do trĩ ngoại hình thành ở phía ngoài nên người bệnh có thể quan sát thấy bằng mắt thường. So với trĩ nội thì trĩ ngoại gây nhiều đau đớn và khó chịu hơn do vùng tổn thương tiếp xúc cọ xát với vải quần, ghế ngồi.

– Trĩ hỗn hợp: Đây là dạng biến thể phức tạp của bệnh trĩ, bao gồm các búi trĩ nội và trĩ ngoại nằm xen kẽ nhau. Hiện tượng này được giải thích là do người bệnh vừa bị bệnh trĩ nội vừa bị bệnh trĩ ngoại. Khi đến giai đoạn nặng, búi trĩ nội sa xuống, kết dính với khối trĩ ngoại bên ngoài, tạo thành một dải trĩ kéo dài từ trong hậu môn ra đến bên ngoài hậu môn. Người bệnh sẽ gặp nhiều đau đớn và khổ sở hơn.

Theo các chuyên gia, việc hỗ trợ điều trị bệnh trĩ hỗn hợp sẽ khó khăn và phức tạp hơn các dạng trĩ đơn thuần khác. Thông thường, bác sĩ sẽ phải kết hợp cả nội khoa và ngoại khoa cùng một lúc để nâng cao hiệu quả hỗ trợ chữa trị cho người bệnh.
Các dấu hiệu nhận biết bệnh trĩ rõ ràng nhất

Bệnh trĩ là căn bệnh phổ biến hình thành ở vùng hậu môn trực tràng do nhiều nguyên nhân khác nhau gây nên. Việc nhận biết sớm các dấu hiệu bệnh trĩ sẽ giúp mọi người phát hiện và hỗ trợ chữa trị bệnh kịp thời

Dưới đây là một số triệu chứng điển hình của bệnh trĩ mọi người có thể theo dõi để đối chiếu với các vấn đề mà mình đang gặp phải. Từ đó có kế hoạch thăm khám và hỗ trợ điều trị sớm.

1/ Chảy máu hậu môn

Chảy máu hậu môn, đi ngoài ra máu là dấu hiệu đầu tiên nhận biết rõ ràng nhất khi bị mắc bệnh trĩ. Ban đầu lượng máu ra ít, chỉ dính trên giấy vệ sinh hoặc ra kèm theo phân. Người bệnh phải thực sự chú ý mới có thể nhận ra được.

2/ Đau rát hậu môn

Nếu chưa biết như thế nào là bị bệnh trĩ thì triệu chứng đau rát hậu môn, đặc biệt là sau mỗi lần đi đại tiện chính là biểu hiện của bệnh trĩ nội. Do khi đi vệ sinh, vùng hậu môn của bạn sẽ phải chịu một áp lực khá lớn để đẩy phân ra ngoài nên gây cảm giác đau rát khó chịu. Bên cạnh đó, người bệnh còn cảm thấy mót phân, chưa đi hết nên có cảm giác căng trướng ở hậu môn.

3/ Gặp khó khăn khi đi đại tiện

Khi bị mắc bệnh trĩ người bệnh sẽ có cảm giác khó khăn khi đi đại tiện, xảy ra hiện tượng táo bón thường xuyên. Người bệnh phải dùng nhiều sức để rặn mới có thể đẩy được phân ra ngoài. Do đó làm tổn thương các tĩnh mạch trong hậu môn, gia tăng nguy cơ mắc bệnh trĩ và làm cho tình trạng bệnh càng trở lên nặng hơn.

4/ Hậu môn sưng phồng

Hậu môn là đoạn cuối cùng của cơ quan tiêu hóa, khi thường xuyên phải chịu áp lực của cơ thể dồn nén xuống sẽ khiến các tĩnh mạch ở hậu môn căng phồng và sưng lên. Người bệnh cảm thấy ngứa ngáy và đau rát, đặc biệt là trong mỗi lần đi vệ sinh. Nếu bệnh nặng, người bệnh sẽ luôn cảm thấy vướng víu khó chịu khi di chuyển hoặc ngồi xổm.

5/ Sa búi trĩ

Sa búi trĩ là hiện tượng thường dễ thấy nhất của bệnh trĩ do các tĩnh mạch ở hậu môn luôn phải chịu áp lực lớn dẫn đến sự hình thành của búi trĩ. Lâu dần búi trĩ sẽ phát triển to và có dấu hiệu sa xuống hậu môn gây chảy máu, tiết dịch. Nếu bị bệnh trĩ nặng, hiện tượng sa búi trĩ sẽ không thể tự co lên được mà luôn thường trực ở hậu môn khiến người bệnh đau đớn khó chịu.

6/ Hậu môn tiết dịch 

Sự hình thành của búi trĩ trong hậu môn làm cản trở quá trình đào thải phân ra ngoài. Do đó quá trình tiết dịch cũng bị ảnh hưởng khiến hậu môn luôn ẩm ướt tạo điều kiện cho các loại vi khuẩn có hại sinh sôi phát triển gây viêm nhiễm và nhiễm trùng hậu môn.
Những nguyên nhân phổ biến gây bệnh trĩ

Mặc dù khó xác định được nguyên nhân gây bệnh trĩ nhưng các yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh thường được kể đến nhiều nhất là:

– Chế độ ăn uống không khoa học và hợp lý, ăn nhiều đồ cay nóng, thức ăn nhiều dầu mỡ, sử dụng bia rượu gây bất lợi cho quá trình tiêu hóa.

– Quan hệ tình dục qua hậu môn khiến các tĩnh mạch trong hậu môn bị căng giãn và tổn thương.

– Tình trạng táo bón kéo dài lâu ngày, khi đi đại tiện người bệnh phải dùng sức rặn để tống phân ra ngoài, do đó gây ảnh hưởng đến khả năng co giãn và đàn hồi của hậu môn, lâu dần sẽ hình thành bệnh trĩ.

– Đặc trưng công việc ngồi lâu một chỗ ít vận động khiến áp lực dồn xuống vùng hậu môn trực tràng càng nhiều hơn.

– Người thường xuyên làm việc nặng gây áp lực xuống hậu môn và xương chậu khiến các mạch máu trong tĩnh mạch hậu môn bị căng phồng quá mức tạo thành búi trĩ.

– Người bị mắc bệnh tiêu chảy mãn tính kéo dài lâu ngày

– Phụ nữ mang thai và sau sinh cũng có nguy cơ bị bệnh trĩ cao hơn do quá trình mang thai và sinh nở, áp lực dồn xuống vùng hậu môn trực tràng nhiều hơn khiến cho các tĩnh mạch trong hậu môn bị giãn ra và không còn khả năng co lại được.

– Quá trình lão hóa của cơ thể, theo tuổi tác ngày càng cao thì nguy cơ bị mắc bệnh trĩ cũng cao hơn do khả năng đàn hồi của các cơ vùng hậu môn bị suy giảm.

– Thói quen nhịn đi đại tiện hoặc ngồi quá lâu trong nhà vệ sinh làm gia tăng nguy cơ bị bệnh trĩ và có thể làm cho tình trạng bệnh trở nên nặng hơn.

– Vệ sinh hậu môn không sạch sẽ, đặc biệt là sau khi đi đại tiện khiến vi khuẩn gây bệnh phát triển dẫn đến viêm nhiễm hậu môn.

Việc nắm được nguyên nhân gây bệnh trĩ nội là cách tốt nhất giúp mọi người có thể phòng ngừa và hỗ trợ chữa trị bệnh an toàn, hiệu quả.

Những tác hại nguy hiểm của bệnh trĩ đối với sức khỏe người bệnh 

Người bệnh khi chưa nhận biết rõ như thế nào là bị trĩ có thể là do lúc này bệnh trĩ ở giai đoạn nhẹ nên chưa có các biểu hiện rõ rệt. Các chuyên gia hậu môn trực tràng chia sẻ về mức độ cũng như tác hại của bệnh trĩ tùy ở từng giai đoạn khác nhau mà sẽ có những ảnh hưởng khác nhau. Nếu không hỗ trợ chữa trị và khắc phục sớm, người bệnh sẽ phải đối mặt với các vấn đề nguy hiểm như:

1/ Thiếu máu nghiêm trọng

Tình trạng chảy máu hậu môn, đi ngoài ra máu kéo dài sẽ khiến cơ thể bị mất máu. Về lâu dài sẽ gây thiếu máu dẫn đến cơ thể suy nhược mệt mỏi, stress mất tập trung, ảnh hưởng chất lượng cuộc sống và công việc.

2/ Gây ung thư hậu môn trực tràng

Tình trạng búi trĩ phát triển lớn và sa ra khỏi hậu môn, và luôn trong tình trạng ẩm ướt tạo điều kiện cho vi khuẩn có hại phát triển gây viêm nhiễm, xơ hóa kích thích các tế bào ung thư phát triển. Có thể nói đây là tác hại nguy hiểm nhất mà bệnh trĩ gây ra đối với sức khỏe người bệnh nếu không hỗ trợ chữa trị kịp thời.

3/ Sa nghẹt búi trĩ

Bệnh trĩ khi phát triển nặng sẽ dẫn đến hiện tượng sa búi trĩ, lòi ra khỏi hậu môn gây bít tắc hậu môn. Làm tắc nghẹt quá trình lưu thông máu tới hậu môn, các cơ vòng co thắt làm cho búi trĩ to và cứng nên không có khả năng tự co lại vào trong hậu môn được. Tình trạng nghẹt búi trĩ khiến người bệnh cảm thấy đau đớn khó chịu, đặc biệt là khi di chuyển hay làm việc nặng.

4/ Rối loạn chức năng hậu môn

Ngoài những tác hại nguy hiểm nêu trên thì bệnh trĩ khi hình thành còn gây ra tình trạng rối loạn các chức năng của hậu môn, người bệnh không tự chủ được trong việc vệ sinh tiểu tiện.
Các phương pháp hỗ trợ điều trị bệnh trĩ phổ biến hiện nay

Hiện nay có rất nhiều cách hỗ trợ chữa bệnh trĩ khác nhau, tùy vào tình trạng bệnh cụ thể mà người bệnh có thể lựa chọn phương pháp phù hợp. Dưới đây là một số cách hỗ trợ chữa bệnh phổ biến, người bệnh có thể tham khảo:

1/ Cách hỗ trợ điều trị bệnh trĩ bằng phương pháp nội khoa

Đây là cách hỗ trợ chữa bệnh bằng thuốc được áp dụng cho các trường hợp bị bệnh trĩ giai đoạn đầu. Tác dụng của thuốc hỗ trợ chữa bệnh trĩ giúp kháng viêm chống nhiễm khuẩn, tăng sức bền thành mạch, cầm máu và co búi trĩ hiệu quả.

Thuốc có thể là thuốc uống kết hợp với thuốc đặt hậu môn. Trong đó, thuốc đặt được bào chế dưới dạng viên đạn có tác dụng:

– Ổn định nhu động ruột, làm bền chắc thành tĩnh mạch.

– Giúp co búi trĩ và làm dịu cơn đau rát ngứa ngáy hậu môn

– Giảm ngứa, chống sưng viêm hậu môn.

– Ức chế hoạt động của các cơ co thắt ở hậu môn

– Giúp cầm máu hiệu quả, cải thiện các triệu chứng khó chịu do bệnh trĩ gây ra.

– Thúc đẩy quá trình tái tạo tổn thương ở niêm mạc hậu môn trực tràng, thu nhỏ búi trĩ nhanh chóng.

Người bệnh có thể bôi trực tiếp một lớp thuốc mỏng lên búi trĩ hoặc đặt thuốc vào sâu trong hậu môn. Trước khi thực hiện nên chú ý vệ sinh hậu môn sạch sẽ. Mỗi ngày có thể dùng 2-3 lần hoặc theo liều lượng chỉ định của bác sĩ. 

2/ Can thiệp ngoại khoa

Đối với các trường hợp bị mắc bệnh trĩ giai đoạn nặng, búi trĩ lớn và sa xuống hậu môn gây tắc nghẽn hậu môn, viêm nhiễm hoại tử thì cần phải sử dụng đến biện pháp can thiệp ngoại khoa mới có thể loại bỏ búi trĩ hoàn toàn.

Hiện nay có rất nhiều phương pháp phẫu thuật trị bệnh trĩ nội như: Kỹ thuật súng COOK, phương pháp laser, Phương pháp chích xơ búi trĩ, phương pháp PPH, phương pháp Longo, Kỹ thuật khâu triệt mạch búi trĩ…Mỗi phương pháp hỗ trợ chữa bệnh sẽ có những ưu nhược điểm và thế mạnh khác nhau. Tùy vào nhu cầu của người bệnh và tình trạng bệnh cụ thể mà bác sĩ sẽ tư vấn và áp dụng phương pháp hỗ trợ chữa bệnh phù hợp nhằm mang lại hiệu quả tốt nhất cho bệnh nhân.

Hiện nay, tại Phòng khám Đa khoa Quốc tế Bình Dương, các bác sĩ chuyên khoa Hậu môn trực tràng đã và đang áp dụng rất thành công kỹ thuật xâm lấn tối thiểu HCPT trong hỗ trợ điều trị bệnh trĩ. Đây là phương pháp hỗ trợ chữa trĩ nội tiên tiến, hiện đại nhất hiện nay. 

Phương pháp HCPT hỗ trợ chữa bệnh trĩ nội không sử dụng dao mổ cắt trĩ mà thông qua dòng điện cao tần với mức nhiệt hoạt động từ 80-90 độ C sẽ làm đông và thắt nút mạch máu. Làm co búi trĩ khiến chúng tự rụng đi mà không gây tổn hại đến các tổ chức xung quanh.

Phương pháp hỗ trợ chữa bệnh trĩ HCPT có những ưu điểm vượt trội là: 

– Thời gian hỗ trợ điều trị ngắn, độ an toàn và chính xác cao.

–  Ít gây đau đớn, hạn chế chảy máu.

– Khả năng hồi phục nhanh, vết thương nhỏ, không để lại sẹo xấu.

– Đảm bảo an toàn, không ảnh hưởng đến chức năng bình thường của hậu môn.

– Hạn chế tối đa nguy cơ tái phát bệnh.

Bệnh trĩ nên ăn gì và kiêng gì để nhanh hồi phục sức khỏe?

Các các bác sĩ chuyên khoa hậu môn trực tràng cho biết: Bên cạnh việc áp dụng các phương pháp hỗ trợ điều trị bệnh trĩ một cách tích cực thì một chế độ ăn uống khoa học và hợp lý sẽ giúp cho quá trình hỗ trợ chữa trị bệnh diễn ra nhanh chóng và thuận lợi hơn.

1/ Bệnh trĩ nên kiêng ăn gì để tránh nguy cơ bệnh phát triển nặng hơn?

Có những thực phẩm rất tốt cho sức khỏe của người mắc bệnh trĩ nhưng cũng có những thực phẩm rất không tốt mà người bệnh nên tránh xa nếu không muốn bị bệnh nặng thêm. Dưới đây là một số loại thực phẩm mà người mắc bệnh trĩ nội nên kiêng ăn:

– Thực phẩm đồ ăn cay nóng, thức ăn chứa nhiều dầu mỡ, đồ ăn chiên xào.

– Gia vị nặng mùi như tỏi, tiêu, mù tạt, hành tía sống.

– Rượu, bia, thuốc lá, cà phê, trà đặc, nước uống có gas.

Theo các chuyên gia thì những loại thực phẩm trên gây cản trở quá trình tiêu hóa, làm tăng nhiệt cơ thể khiến cho búi trĩ phát triển nặng thêm. Vì vậy, người bệnh nên chú ý kiêng ăn.

2/ Bệnh trĩ nên ăn gì để hồi phục sức khỏe nhanh hơn?

Ngoài những loại thực phẩm không có lợi cho sức khỏe mà người bệnh cần kiêng thì cũng cần chú ý bổ sung các nhóm thực phẩm dinh dưỡng phù hợp cho cơ thể. Từ đó giúp tăng sức đề kháng chống lại bệnh tật, rút ngắn thời gian hỗ trợ chữa bệnh.

Dưới đây là một số nhóm thực phẩm có lợi cho sức khỏe người mắc bệnh trĩ nội nên bổ sung vào trong thực đơn hàng ngày của mình:

– Các loại thực phẩm giàu chất xơ: rau xanh, hoa quả tươi, ngũ cốc xay, đậu phụ, quả mơ, dâu tây cam quýt…

– Các thực phẩm có tính nhuận tràng: rau mồng tơi, rau đay, mướp, khoai lang, đặc biệt là chuối.

– Thức ăn giàu chất sắt: Rau chân vịt, thịt bò, gan động vật, cá ngừ, tôm cua, mận, mơ khô, nho hạt, hướng dương, hạnh nhân, hạt điều, mè đen… 

– Thức ăn có chứa nhiều magie như: Yến mạch, rau chân vịt, cá bơn, bơ lạc, nho khô, quả bơ… có tác dụng nhuận tràng, hạn chế táo bón.

Bên cạnh đó, mộc nhĩ đen, rau bó xôi, rau cần, khoai tây luộc, dưa đỏ, hạt vừng cũng là những thực phẩm giàu sắt mà người bị trĩ nội nên dùng.

Bổ sung đầy đủ nước cho cơ thể giúp cho quá trình chuyển hóa trong cơ thể diễn ra một cách thuận lợi. Ngoài nước lọc, người bệnh cũng có thể sử dụng thêm các loại nước ép trái cây, nước rau củ…giúp bổ sung vitamin tăng sức đề kháng cho cơ thể.

Trên đây là toàn bộ những thông tin chia sẻ về bệnh trĩ, hy vọng sẽ mang đến cho mọi người những kiến thức quan trọng để có biện pháp hỗ trợ chữa trị và phòng bệnh hiệu quả. Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi nào về bệnh trĩ hoặc các bệnh lý khác liên quan đến vùng hậu môn trực tràng, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ để được tư vấn phương pháp hỗ trợ điều trị tốt nhất.